Ninh Thuận đón chào lễ hội Kate-2019

Lễ hội Kate là một lễ hội lớn nhất trong chu kỳ một năm của người Chăm, phong phú nhất về nội dung tế lễ, đa dạng nhất về hình thức biểu hiện cũng như nhiều hoạt động cộng đồng làng xóm...

Đoàn người Chăm đi rước y trang Nữ Thần Xứ Sở

Hằng năm cứ đến ngày 1 tháng 7 hằng năm theo lịch Chăm, (năm 2019 ứng vào ngày 28 tháng 9 Dương lịch), khắp các đền tháp, các làng người Chăm ở tỉnh Ninh Thuận đều đồng loạt tổ chức lễ hội Kate cúng kính các vị thần, các vị vua hóa thần, cầu mong quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Lễ hội Kate ở Ninh Thuận diễn ra 3 cấp độ theo trình tự trước sau từ khu vực, cộng đồng đến gia đình: cấp độ Khu vực diễn ra tại đền thờ Nữ Thần Xứ sở Po Ina Nagar, tháp Po Klaong Girai và tháp Po Rame; cấp độ từng làng diễn ra tại 23 làng Chăm Bà La môn trong tỉnh; cấp độ gia đình diễn ra ở tất cả các dòng tộc, từng gia đình người Chăm.

Tại khu vực đền thờ Nữ Thần Xứ sở Po Ina Nagar (cách Phan Rang 15 cây số về phía Nam) người Chăm làng Hữu Đức, huyện Ninh Phước tổ chức một cách trang trọng, thành kính. Trong tâm thức người Chăm, Po Ina Nagar là một vị thần tối cao, thiêng liêng nhất. Thần phả ghi: “Nữ Thần Xứ sở Po Ina Nagar có công mở mang xứ sở, truyền dạy dân Chăm vỡ đất cày ruộng, gieo hạt trồng lúa, dạy các nghề thủ công, trồng bông dệt vải, dạy dân về lễ nghi, hát múa, chữa bệnh...”. Tại đây có một tục lệ riêng là: người miền núi Raglai lưu giữ y trang của Nữ Thần. Cứ đến ngày Kate, họ đưa xuống đồng bằng, người Chăm tổ chức đi rước, qua đó thể hiện tinh thần gắn bó, đoàn kết giữa hai dân tộc Chăm ở đồng bằng với dân tộc Raglai ở miền núi đã có từ lâu đời. Các vị người Chăm cao tuổi trong Hội đồng phong tục của làng kể: “Tập quán người Raglai lưu giữ y trang của Nữ Thần Po Ina Nagar có từ lâu đời, người xưa làm như thế, con cháu bây giờ phải làm theo tục lệ”.

Tháp thờ vua Po Klaong Girai

Tại tháp thờ vua Po Klaong Girai (1151 – 1205) cách trung tâm Phan Rang 7 cây số về phía Tây,  tháp thờ vua Po Rame (1627 – 1651) cách Phan Rang 20 cây số về phía Tây – Nam, người Chăm tiến hành cúng các vua, thần linh trên tháp cũng như ở đền thờ Nữ Thần Xứ sở.

Cụ thể ngày đầu làm các lễ mở cửa đền, tháp, tắm tượng, mặc trang phục tượng nữ thần, tượng vua... các thầy cúng và chức sắc tô giáo Bà la môn đọc kinh  cầu nguyện, trưng bày lễ vật cúng kính của hàng ngàn gia đình người Chăm dâng cúng chung quan đền, tháp... Các lễ cúng này kéo dài cả ngày.

Sau nghi lễ cúng tại đền thờ Nữ Thần Xứ sở, cũng như ở các tháp xong, từng làng Chăm, từng gia đình bắt đầu tổ chức cúng Kate, gọi là “ăn tết” ở làng mình, nhà mình. Việc ăn uống, vui chơi, tổ chức văn nghệ, thể thao trong các làng Chăm, các gia đình kéo dài cả 5, 7 ngày sau. Nhiều làng còn tổ chức kết hợp thi dệt thổ cẩm, thi làm gốm… Năm 2019 này, tại Trung tâm Nghiên cứu Văn hóa Chăm và Bảo tàng Ninh Thuận tổ chức triển lãm Văn hóa, tọa đàm và tham gia các lễ hội, ẩm thực Chăm…

Tóm lại, lễ hội Kate ở Ninh Thuận là lễ hội lớn nhất của người Chăm. Mục đích lớn nhất là cầu thần linh ban cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Tại nhiều tháp, đền khác đều rước y trang vua từ trong làng Chăm lên tháp, riêng ở làng Hữu Đức, y trang Nữ Thần Xứ sở được người Raglai miền núi cao cất giữ một cách nghiêm ngặt, chỉ khi đến ngày Kate mới đưa xuống đồng bằng, cũng do đó đến dự Kate ở đây, chúng ta biết thêm một tục lệ rước y trang từ miền núi về miền xuôi đặc biệt trong dịp Kate hằng năm.

Lễ hội Kate được Bộ VH-TT và DL công nhận là Di sản Văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia năm 2017. Biết bao lễ hội ở nước ta là biết bao vẻ đẹp văn hóa bất tận, Kate người Chăm là một vẻ đẹp trong số đó.

Theo Đinh Hy/giaothong24h

Ý kiến của bạn

   Mã xác nhận  

  •   
  •  

Tin khác

Thông tin doanh nghiệp